🌏Mariana novu Yer kürəsinin ən dərin nöqtəsi hesab olunur və Sakit okeanın qərb hissəsində yerləşir. Bu nəhəng dərinliyin yaranması milyonlarla il davam edən tektonik proseslərin nəticəsidir. Yer qabığı bir neçə böyük və kiçik tektonik plitələrdən ibarətdir və bu plitələr daim hərəkətdədir. Mariana novunun yerləşdiyi ərazidə Sakit okean plitəsi daha yüngül olan Filippin plitəsinin altına doğru sürüşür. Bu prosesə subduksiya deyilir. Plitələr toqquşduqca okean dibində tədricən dərin bir çökəklik formalaşmağa başlayır. Zaman keçdikcə bu çökəklik daha da dərinləşərək bugünkü Mariana novuna çevrilib. Novun ən dərin nöqtəsi olan Challenger Deep təxminən 11 kilometr dərinliyə malikdir. Bu dərinlikdə təzyiq Yer səthindəkindən min dəfələrlə güclüdür və tam qaranlıq hökm sürür. Buna baxmayaraq, alimlər bu ekstremal şəraitdə belə canlıların yaşadığını müəyyən ediblər. Mariana novu Yer qabığının hərəkətini, okeanların formalaşmasını və planetimizin daxili dinamikasını anlamaq üçün çox vacib elmi əhəmiyyətə malikdir. Bu dərinliklər hələ də tam öyrənilməyib və Yer üzünün ən sirli yerlərindən biri olaraq qalır. #coğrafiya #coğrafiyamüəllimi #coğrafiyahazırlığı #təkmilləşdirməhazırlığı #mariana